Waarom zijn HBO-series zo bijzonder?

De HBO top-5 van IMDB beter bekeken

P
Lees meer

Natuurlijk, Game of Thrones is geniaal. Net als heel veel andere HBO-series. Maar wat maakt de populairste HBO-series zo uitzonderlijk bijzonder? Een waarschijnlijk onvolledige en persoonlijke zoektocht naar het antwoord...

HBO is in de afgelopen decennia in Amerika een vreemde eend in de bijt geweest. Zoveel abonneezenders waren er niet. En zeker niet die zoveel investeerden in tv-drama. Waar open tv-netten in de VS zich moesten houden aan strenge regels (schuttingtaal moest worden weggepiept en naakt was al helemaal uit den boze), was er voor HBO meer mogelijk. Daar kwam nog bij dat adverteerders om tv-series heen nog een extra ‘matigende’ invloed hadden, terwijl bij HBO geen reclame te zien was, omdat het kanaal met abonnee-inkomsten werd betaald. Het maakte wel dat de makers van tv-programma’s er meer ruimte kregen dan bij de NBC’s en CBS’en van de wereld. Een goede voedingsbodem voor tv-drama, zo bleek. Dat het soms wel een gouden eeuw van televisiedrama lijkt, is voor best een groot deel te danken aan HBO.

De vijf best gewaardeerde HBO-series op IMDB hebben allemaal een paar opvallende kenmerken. Sommige liggen heel erg voor de hand, sommige zijn gewoon echt bijzonder. En zoals bij alles wat creatief is: soms speelt toeval een rol.

Niet de nummer 1 op de lijst, maar wel een serie die grote invloed heeft gehad op de series daarna, is volgens mij The Sopranos. Met budgetten waar je voorheen alleen maar van kon dromen en met een hoofdfiguur die niet in een zwart-wit schema past: het was nog niet vaak vertoond.

Het verhaal

Op zich is dat een inkopper, maar zonder goed verhaal geen goed drama. Jarenlang stond Band of Brothers op nummer 1 van best gewaardeerde series bij IMDB. En dat was niet voor niets. De reeks was gebaseerd op het boek met de gelijknamige titel van Stephen Ambrose. De ‘avonturen’ van e-company van de 101st Airborne, op de Europese slagvelden van de Tweede Wereldoorlog, waren op zich al legendarisch, maar kwamen in de serie nog beter tot hun recht.

Game of Thrones is gemaakt op basis van de ijzersterke en superspannende boeken van George R.R. Martin. De wereld die hij beschreef doet het zoals inmiddels wel bekend geweldig op tv. Op een heel andere manier spraken ook de verhalen van The Wire aan, omdat ze zo authentiek en echt werden gevonden. Daar zorgden oud-politiejournalist David Simon en oud-rechercheur moordzaken Ed Burns voor, beide afkomstig uit plaats van handeling Baltimore, dat daardoor levensecht overkwam.

De cast

Dan kun je nog zo’n goed verhaal hebben, het moet wel allemaal overtuigend gespeeld worden. Dat kan met grote Hollywoodsterren, zoals Woody Harrelson en Matthew McConaughey in True Detective. Maar ook minder bekende acteurs konden een serie maken. In Band of Brothers was een van de bekendste acteurs David Schwimmer (Friends) en hij had een relatief kleine rol in het begin van de serie. Veel acteurs in Band of Brothers kregen na de serie grotere rollen. Denk aan Damian Lewis (Homeland) en Michael Fassbender (Inglourious Basterds, X-Men). Over de sterrencast van Game of Thrones begin ik niet eens: grote namen en een best wel groot verloop door de aard van de serie.

De karakters

Wat zou The Sopranos zijn zonder de soms wandelende vulkaan Tony Soprano? Ik schreef het al: niet in hokjes te plaatsen. Een gruwelijke gangster, maar ook een karakter waarmee je je soms kon identificeren.

De kracht van veel van de series is dat de karakters diepgang hebben. Ze zijn geen ‘flat character’ meer, maar maken vaak gedurende de serie een ontwikkeling door. Kijk maar naar sommige karakters in Game of Thrones. In The Wire waren niet alle agenten good guys en alle drugdealers bad guys. Ze hadden allemaal hun goede en slechte dagen en reageerden op de omstandigheden waarin ze terecht waren gekomen. Dát maakte de serie zo authentiek.

Nog een laatste voorbeeld: kijk naar hoe de Duitsers werden geportretteerd in Band of Brothers: niet de cliché-nazi’s, maar soldaten die weliswaar niet altijd uit volle overtuiging vochten, maar wel voor hun wapenbroeders opkwamen en samen die verschrikkelijke oorlog doorstonden. Net als de geallieerde soldaten.

Welke serie uit de top-5 van IMDB staat bij jullie op 1?

Game of Thrones
Band of Brothers
The Wire
The Sopranos
True Detective

Het budget

Tegenwoordig hoef je helemaal niet meer op te kijken als een aflevering van een beetje drama miljoenen kost. Vóór The Sopranos kostte een aflevering van topziekenhuisserie ER 1,9 miljoen dollar. The Sopranos kostte voor een seizoen 30 miljoen dollar. Dat was ongehoord. En dan had HBO destijds een bereik van maar 25 miljoen huishoudens. Ter vergelijking: het zesde seizoen van Game of Thrones alleen haalt nu al 25,1 miljoen kijkers!

In elke aflevering worden miljoenen gestoken. GoT kost ongeveer 10 miljoen dollar per aflevering (en dat zie je eraan af), net als het historische drama Rome een aantal jaar geleden. Maar het kan nog veel duurder: de pilot van Vinyl kostte 30 miljoen en die van Westworld 25 miljoen. Prachtige sets, kostuums, exotische plekken, special effects: het is duidelijk waar al het geld in is gaan zitten.

Het is duidelijk: er is echt een periode voor en na The Sopranos. En die invloed beperkt zich niet alleen tot HBO; Netflix-series als House of Cards zijn ook investeringen, in zendertrouw en misschien nog belangrijker tegenwoordig: in serietrouw.

Dat beetje extra

Het kan in de kleinste dingen zitten: Band of Brothers begon vlak na 11 september 2001. De broederschap in de serie kwam misschien nog sterker aan. Game of Thrones bleek niet een puur op mannen gerichte fantasyserie: er was zoveel meer te zien en daarom keken minstens zoveel vrouwen de serie ook. True Detective, zeker het eerste seizoen, was zeker wat productie betreft geen doorsnee serie: hij werd geschreven door maar 1 persoon, geregisseerd door maar 1 persoon en het hele seizoen was af na de laatste aflevering. Dus het tweede seizoen kon echt zonder open eindes van het vorige seizoen geschreven worden. En wat True Detective dan ook misschien nog extra bijzonder maakte, was dat het seizoen maar 8 afleveringen lang was. Na afloop van de serie heel overzichtelijk te bingewatchen dus.  

De wereld heeft niet stilgezeten: er is een overdaad aan series, het kijkgedrag is veranderd en de strategieën van de seriemakers ook. Niet alle veranderingen zijn begonnen bij HBO. Maar het is duidelijk dat ze een onuitwisbaar stempel op het maken van tv-drama hebben gezet. Volgens mij dus.

Game of Thrones seizoen 7 kijk je vanaf 16 juni 2017

De andere series uit de top 5 kijk je On Demand bij Ziggo Movies & Series XL.